Η επίσκεψη του Κιρ Στάρμερ στην Κίνα και η επανεκκίνηση των σχέσεων

Ενώ η Ουάσιγκτον κηρύσσει οικονομικό πόλεμο στο Πεκίνο, το Λονδίνο στρώνει κόκκινο χαλί. Η επίσκεψη του Βρετανού πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ στην Κίνα δεν είναι απλώς μια διπλωματική αβροφροσύνη· είναι η οριστική απόδειξη ότι η οικονομική αναγκαιότητα στην Ευρώπη νικά τις γεωπολιτικές ανησυχίες. Για την Ελλάδα, αυτή η εξέλιξη είναι κρίσιμη: η παρουσία της COSCO στον Πειραιά παύει να είναι η «εξαίρεση» και γίνεται ο νέος κανόνας της Γηραιάς Ηπείρου.

Το Ηνωμένο Βασίλειο, ο στενότερος σύμμαχος των ΗΠΑ, επέλεξε τον ρεαλισμό. Παρά τις ανησυχίες για κατασκοπεία, το Λονδίνο ενέκρινε την κατασκευή της κινεζικής «μεγα-πρεσβείας» (Observer). Ο λόγος είναι απλός: με την οικονομία να ασφυκτιά και το εμπορικό έλλειμμα με την Κίνα να φτάνει τα $85,1 δισ., η Βρετανία χρειάζεται επενδύσεις, όχι εχθρούς.

Αυτή η στροφή νομιμοποιεί σιωπηρά την ελληνική στρατηγική. Για χρόνια, η Ελλάδα δεχόταν πιέσεις για το λιμάνι του Πειραιά, όπου η COSCO ελέγχει το 67%. Όμως οι αριθμοί είναι αμείλικτοι: από 1 εκατ. κοντέινερ (TEU) το 2009, ο Πειραιάς έφτασε τα 5,4 εκατ. το 2025, με τα έσοδα να διπλασιάζονται στα €231 εκατ. (Xinhua via Xinde Marine). Είναι μια μηχανή χρήματος που η Αθήνα δεν έχει την πολυτέλεια να σταματήσει.

Η αμερικανική αντίδραση είναι σπασμωδική αλλά συγκεκριμένη. Η πρέσβειρα των ΗΠΑ χαρακτήρισε την κινεζική παρουσία «ατυχή» και απαντά με την προώθηση της Ελευσίνας ως εναλλακτικού κόμβου, ρίχνοντας $125 εκατ. μέσω της DFC (Tovima). Πρόκειται για κλασική γεωπολιτική σκακιέρα: οι ΗΠΑ προσπαθούν να εξαγοράσουν επιρροή για να αναχαιτίσουν την κινεζική διείσδυση.

Το παράδοξο είναι πως οι αμερικανικές απειλές για δασμούς σπρώχνουν την Ευρώπη στην αγκαλιά του Πεκίνου. Δεν είναι μόνο ο Στάρμερ· Ευρωπαίοι ηγέτες κάνουν «ουρά» για το Πεκίνο, αναζητώντας εμπορικές διεξόδους καθώς οι ΗΠΑ κλείνουν τις αγορές τους (ABC News). Αν η Αμερική δεν είναι πλέον αξιόπιστος εμπορικός εταίρος, η Κίνα γίνεται μονόδρομος.

Ωστόσο, ο κίνδυνος ελλοχεύει στις λεπτομέρειες. Η εξάρτηση μετατοπίζεται από τα λιμάνια στην πράσινη ενέργεια. Η συμφωνία της βρετανικής Octopus Energy για κινεζικές ανεμογεννήτριες δείχνει το μέλλον: η Ευρώπη κινδυνεύει να ελέγχει τον άνεμο, αλλά η Κίνα να κρατάει τον διακόπτη της τεχνολογίας (Chatham House).

Το ερώτημα για την Ελλάδα δεν είναι πλέον αν πρέπει να διώξει την COSCO —αυτό το τρένο έφυγε— αλλά πώς θα ισορροπήσει ανάμεσα στο αμερικανικό κεφάλαιο ασφαλείας και το κινεζικό εμπορικό χρήμα, σε έναν κόσμο που η Δύση είναι βαθιά διχασμένη.