Ελλάδα: Η μικρότερη αύξηση κοινωνικών παροχών στην ΕΕ

Η Ελλάδα αύξησε το 2025 τις δαπάνες για κοινωνικές παροχές μόλις κατά 0,6%, τη μικρότερη αύξηση σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις που δημοσίευσε η Eurostat στις 6 Νοεμβρίου (Eurostat). Πίσω από τον αριθμό βρίσκονται συντάξεις, υγεία, οικογενειακά επιδόματα, επίδομα ανεργίας και στεγαστική στήριξη, ό,τι δηλαδή φτάνει στα νοικοκυριά όταν ο μισθός δεν αρκεί (Eurostat). Επειδή όμως οι τιμές έτρεχαν ταχύτερα, αυτό το 0,6% αγόραζε στο τέλος περίπου 2,2% λιγότερα από πέρυσι.

Δίπλα στο ελληνικό 0,6%, το σύνολο της ΕΕ ανέβηκε 4,9% και έφτασε τα 5,18 τρισ. ευρώ, ενώ η Κροατία, πρώτη στην κατάταξη, κατέγραψε 15,4% (Eurostat). Σε ευρώ, οι ελληνικές παροχές κινήθηκαν από τα 54,3 δισ. το 2024 στα 54,6 δισ. το 2025, περίπου 300 εκατ. περισσότερα (Cyprus Mail)· επειδή όμως το ΑΕΠ έτρεχε γρηγορότερα, το μερίδιό τους υποχώρησε από σχεδόν 23% στο 21,9% του ΑΕΠ, έναντι 27,5% στην ΕΕ (Financialreport, Eurostat). Με άλλα λόγια, η Ελλάδα κατευθύνει στην κοινωνική προστασία μικρότερο κομμάτι του εισοδήματός της από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, και το κομμάτι αυτό μικραίνει. Οι πρώιμες εκτιμήσεις έχουν προκαταρκτικό χαρακτήρα, και οι μεταβολές είναι ονομαστικές, σε τρέχοντα ευρώ, όχι διορθωμένες για τον πληθωρισμό (Eurostat).

Το στοιχείο φτάνει μία ημέρα αφότου η ίδια η Eurostat δημοσίευσε το χωριστό νούμερο για τους μισθούς, που παρουσιάσαμε χθες: μέσος ετήσιος μικτός μισθός πλήρους απασχόλησης 18.800 ευρώ στην Ελλάδα, ο δεύτερος χαμηλότερος στην ΕΕ, πολύ κάτω από τα 41.500 ευρώ του ευρωπαϊκού μέσου (Eurostat). Οι δύο εικόνες συμπίπτουν: η εργασία πληρώνει λίγα, και η κρατική στήριξη που θα μπορούσε να καλύψει τη διαφορά μένει σχεδόν στάσιμη. Οι δύο δείκτες δεν αθροίζονται· φωτίζουν όμως το ίδιο νοικοκυριό από δύο μεριές.

Το 0,6% διαβάζεται ως αύξηση· απέναντι όμως στον πληθωρισμό, είναι υποχώρηση. Ο μέσος ετήσιος πληθωρισμός έτρεξε με 2,9% στην Ελλάδα και 2,5% στην ΕΕ (Eurostat). Μία διαίρεση αρκεί: το ποσό έγινε 1,006 φορές το περσινό, οι τιμές ανέβηκαν 1,029 φορές, και ο λόγος τους δίνει 0,978, δηλαδή η αγοραστική δύναμη του συνόλου υποχώρησε περίπου 2,2%. Με τον ίδιο υπολογισμό, το ευρωπαϊκό 4,9% απέναντι σε τιμές 2,5% αντιστοιχεί σε πραγματική αύξηση περίπου 2,3%. Ο υπολογισμός είναι προσεγγιστικός, διότι ο γενικός δείκτης δεν αποτιμά τέλεια τις παροχές σε είδος και το σύνολο μεταβάλλεται και με τον αριθμό των δικαιούχων.

Πίσω από τα σύνολα, η ελληνική σύνθεση έχει τη δική της εικόνα: περίπου τα δύο τρίτα των παροχών πηγαίνουν σε γήρας και επιζώντες μαζί (όχι μόνο συντάξεις), σχεδόν το ένα τέταρτο στην υγεία και περίθαλψη· για οικογένεια, αναπηρία, ανεργία και στέγαση ή κοινωνικό αποκλεισμό μένει περίπου 14% (Eurostat). Σε αυτό το τοπίο, οι κύριες συντάξεις που πληρούσαν τους όρους αυξήθηκαν κατά 2,4% από την 1η Ιανουαρίου 2025, με εκτιμώμενη ετήσια δαπάνη 398 εκατ. ευρώ για τον e-ΕΦΚΑ (Taxheaven). Και τον Νοέμβριο του 2025, ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε δηλώσει ότι η εφάπαξ ενίσχυση των 250 ευρώ σε χαμηλοσυνταξιούχους, ανασφάλιστους υπερήλικες και άτομα με αναπηρία θα επαναλαμβάνεται κάθε Νοέμβριο, χαρακτηρίζοντάς την «μέρισμα» που επιστρέφει η ανάπτυξη (πρωθυπουργός).

Εκεί σταματούν τα στοιχεία: δεν αποκαλύπτουν τι έλαβε ο κάθε δικαιούχος, ούτε τι έγινε με τη μέση σύνταξη ή το μέσο επίδομα. Δείχνουν όμως καθαρά ότι, όσο οι τιμές ανέβαιναν, το συνολικό ποσό των κοινωνικών παροχών στην Ελλάδα έχανε αξία, τη χρονιά που στην υπόλοιπη Ευρώπη κέρδιζε.