Έφοδοι EPPO στην ακροδεξιά, η Λεπέν εν αναμονή

Μία εβδομάδα πριν από την ετυμηγορία που θα κρίνει αν η Μαρίν Λεπέν παραμένει υποψήφια για την προεδρία της Γαλλίας, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) χτύπησε ταυτόχρονα πόρτες σε Γαλλία, Ισπανία, Ιταλία και Βέλγιο. Ο ίδιος εισαγγελικός μηχανισμός που κρατά ανοιχτές τις ελληνικές δικογραφίες του ΟΠΕΚΕΠΕ (To Brief) ψάχνει τώρα τι απέγιναν 4,33 εκατ. ευρώ που η πρώην ακροδεξιά ευρωομάδα «Ταυτότητα και Δημοκρατία» (Identity and Democracy) φέρεται να ξόδεψε αχρεωστήτως την περίοδο 2019-2024 (Euronews).

Σύμφωνα με τη Le Monde, το ποσό σπάει σε δύο κομμάτια: περίπου 700.000 ευρώ σε δωρεές προς οργανώσεις χωρίς σχέση με κοινοβουλευτική δουλειά, και περίπου 3,6 εκατ. ευρώ σε συμβάσεις προς εταιρείες κοντά σε κόμματα του χώρου, ορισμένες χωρίς ουσιαστικό διαγωνισμό (Le Monde). Το ερώτημα πίσω από τους αριθμούς είναι απλό και ενοχλητικό: το δημόσιο χρήμα που παίρνει μια ευρωομάδα το ξοδεύει για κοινοβουλευτικό έργο ή το ανακυκλώνει σε φιλικά δίκτυα;

Πώς φτάσαμε εδώ

Η υπόθεση δεν ξεκίνησε με τις εφόδους. Ξεκίνησε μέσα στο ίδιο το Ευρωκοινοβούλιο, στις αρχές του 2025, όταν οι οικονομικές υπηρεσίες εντόπισαν παρατυπίες στους λογαριασμούς της ομάδας και τις διαβίβασαν προς τα πάνω. Τον Ιούλιο του 2025 η EPPO επιβεβαίωσε δημόσια ότι είχε ανοίξει έρευνα για κατάχρηση περίπου 4,3 εκατ. ευρώ (Straits Times/Reuters, Bluewin). Ένα χρόνο μετά, η διοικητική υπόνοια έγινε ποινική επιχείρηση σε τέσσερα κράτη.

Για να καταλάβει κανείς γιατί αυτό είναι σοβαρό, χρειάζεται μια διάκριση που συχνά χάνεται. Οι πολιτικές ομάδες του Ευρωκοινοβουλίου δεν είναι κόμματα, είναι κοινοβουλευτικές παρατάξεις. Παίρνουν χρήμα από τον προϋπολογισμό του Σώματος για προσωπικό, υποδομές και ενημερωτική δραστηριότητα, όχι για εκλογικές εκστρατείες ή για να χρηματοδοτούν εθνικά κόμματα και τους «εξαρτώμενους φορείς» τους (European Parliament). Αν χρήμα για κοινοβουλευτική εργασία κατέληξε σε ημέτερους εργολάβους, ο σκοπός της χρηματοδότησης παραβιάστηκε στη ρίζα του.

Ο μηχανισμός λογοδοσίας έχει σκαλοπάτια. Πρώτα ο διοικητικός έλεγχος του Κοινοβουλίου, και αν προκύψει απλή παρατυπία ακολουθεί ανάκτηση χρημάτων. Όταν όμως μυρίζει πρόθεση, εικονικές συμβάσεις ή υπεξαίρεση, μπαίνουν η OLAF (η υπηρεσία της ΕΕ κατά της απάτης) διοικητικά και η EPPO ποινικά (anti-fraud.ec.europa.eu). Το ότι φτάσαμε σε εφόδους σημαίνει ότι η υπόθεση πέρασε από το πρώτο στο τελευταίο σκαλί.

Ποιοι μπήκαν στο μικροσκόπιο

Το γαλλικό ρεπορτάζ ονομάζει δύο εταιρείες, την Unanime και την e-Politic, που φέρεται να πήραν το μεγαλύτερο μέρος των συμβάσεων: περίπου 1,4 εκατ. για εκτυπώσεις η πρώτη και 1,7 εκατ. για επικοινωνιακές υπηρεσίες η δεύτερη, με διαδικασίες προσφορών που περιγράφονται ως «καθαρά τυπικές» (TF1 Info). Ο Jordan Bardella, πρόεδρος του γαλλικού Εθνικού Συναγερμού (RN) και επικεφαλής των διαδόχων Patriots for Europe, μιλά για «επιχείρηση παρενόχλησης» και αρνείται ότι το νέο σχήμα έχει νομική συνέχεια με την παλιά ομάδα.

Κανένα από αυτά δεν έχει ακόμη δικαστική ισχύ. Δεν υπάρχει κατηγορητήριο ούτε κρίση, και η EPPO δεν έχει δημοσιοποιήσει αποδεικτικό υλικό. Οι αριθμοί προέρχονται από εσωτερικό έλεγχο που πυροδότησε την έρευνα, όχι από τελεσίδικο πόρισμα.

Εδώ μπαίνει το χρονικό βάρος. Στις 7 Ιουλίου 2026, μία εβδομάδα μετά τις εφόδους, το Εφετείο του Παρισιού αποφασίζει για την έφεση της Λεπέν σε μια ξεχωριστή υπόθεση εικονικών βοηθών (2004-2016) που μπορεί να της στερήσει το δικαίωμα υποψηφιότητας για το 2027 (Reuters/Internazionale). Είναι δύο διαφορετικές δικογραφίες, με διαφορετική περίοδο και διαδρομή, και καμία δημόσια πηγή δεν τις συνδέει δικαστικά (Le Monde). Η συνάφεια είναι πολιτική, όχι θεσμική, αλλά αρκετά ισχυρή: αν η Λεπέν μείνει εκτός κούρσας, ο Bardella γίνεται de facto λύση του RN.

Στο βάθος παραμένει το ερώτημα που ξεκίνησε στην Επιτροπή Ελέγχου Προϋπολογισμού (CONT): μπορούν οι Patriots for Europe να θεωρηθούν λειτουργικός διάδοχος της παλιάς ομάδας και να κληθούν να επιστρέψουν άνω των 4 εκατ. ευρώ (Euronews); Τρία χρόνια μετά το Qatargate, οργανώσεις διαφάνειας επιμένουν ότι η αυτοεποπτεία του Κοινοβουλίου παραμένει χαλαρή μέχρι να χρειαστούν εισαγγελείς (Transparency International EU). Το λογαριασμό της παλιάς ομάδας θα τον πληρώσει τελικά η νέα, ή θα εξαφανιστεί μαζί με το όνομα που διαλύθηκε το 2024;