Η ΕΕ επιβάλλει 890 εκατ. στην Google με προθεσμία 60 ημερών

Το ρολόι μετράει αντίστροφα. Η Google έχει 60 ημέρες για να αλλάξει τον τρόπο που λειτουργεί η αναζήτηση και το app store της στην Ευρώπη, αλλιώς έρχονται ημερήσια πρόστιμα. Στις 23 Ιουλίου 2026 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέβαλε 890 εκατ. ευρώ για δύο παραβιάσεις του Digital Markets Act: 460 εκατ. επειδή το Google Search ευνοούσε δικές του υπηρεσίες και 430 εκατ. επειδή το Google Play εμπόδιζε τους developers να στέλνουν χρήστες αλλού για φθηνότερες αγορές (European Commission). Αν η μη συμμόρφωση συνεχιστεί, ο κανονισμός επιτρέπει ποινές έως 5% του παγκόσμιου ημερήσιου τζίρου (The Star/Reuters).

Το ποσό όμως είναι δευτερεύον. Το πραγματικό διακύβευμα είναι ποιος ελέγχει την πρώτη οθόνη που βλέπεις όταν ψάχνεις ξενοδοχείο ή πληρώνεις μια συνδρομή.

Τι σημαίνει «να ευνοείς τον εαυτό σου»

Πάρε την αναζήτηση. Το πρόβλημα δεν είναι ότι η Google έχει δικές της υπηρεσίες για αγορές, πτήσεις ή ξενοδοχεία. Είναι ότι, κατά την Επιτροπή, χρησιμοποιούσε τη σελίδα αποτελεσμάτων ως προνομιακή βιτρίνα για αυτές, αφήνοντας τους ανταγωνιστές πιο κάτω και πιο «γυμνούς» (European Commission). Σκέψου ένα σούπερ μάρκετ που υποτίθεται ότι σε βοηθά να συγκρίνεις μάρκες, αλλά βάζει πάντα τα δικά του προϊόντα στο ύψος των ματιών, με τις μεγάλες ταμπέλες και τα ειδικά ράφια. Δεν απαγορεύει τυπικά τον ανταγωνιστή. Απλώς τον κάνει αόρατο εκεί που μετράει (The Guardian). Θιγόμενοι είναι οι ιστοσελίδες σύγκρισης τιμών, οι ταξιδιωτικές πλατφόρμες και οι υπηρεσίες κρατήσεων που ζουν από αυτή την πρώτη οθόνη (BBC).

Το δεύτερο σκέλος, η «κατεύθυνση χρηστών» (steering) στο Google Play, αφορά κάτι που μπορεί να δεις στην τσέπη σου. Για χρόνια, το μήνυμα του app store ήταν ουσιαστικά: «αν θες να πληρώσεις, πλήρωσε εδώ, με τους όρους μου» (The Verge). Το DMA λέει ότι ο developer πρέπει να μπορεί να σου δείξει και άλλον δρόμο, ένα κουμπί τύπου «η ετήσια συνδρομή κοστίζει λιγότερο στο site μας». Προσοχή όμως: αυτό δεν σημαίνει αυτόματη πτώση τιμών. Η ίδια η Επιτροπή δέχεται ότι η Google μπορεί να αμείβεται όταν φέρνει νέο πελάτη· θεωρεί απλώς ότι το ύψος και η διάρκεια των σχετικών χρεώσεων ξεπέρασαν τα όρια (European Commission).

Γιατί δεν είναι «ακόμα ένα πρόστιμο»

Οι Βρυξέλλες δεν τιμωρούν πια απλώς εκ των υστέρων. Μπαίνουν στο μηχανοστάσιο του λογισμικού. Μία εβδομάδα πριν το πρόστιμο, στις 16 Ιουλίου, η Επιτροπή είχε ήδη εκδώσει δεσμευτικές τεχνικές προδιαγραφές για το πώς πρέπει να ανοίξει το Android σε ανταγωνιστικούς βοηθούς AI και πώς να μοιράζεται δεδομένα το Search (European Commission, To Brief). Το πρόστιμο τιμωρεί ό,τι έγινε. Οι προδιαγραφές λένε ακριβώς πώς πρέπει να ξαναφτιαχτεί η πόρτα.

Στο επίκεντρο βρίσκονται τα λεγόμενα system hooks, δηλαδή σημεία του λειτουργικού που ενεργοποιούνται με ένα παρατεταμένο κουμπί ή μια φωνητική εντολή και σήμερα οδηγούν αποκλειστικά στην Google. Γιατί μετράει αυτό; Η παλιά υπόθεση Android το έδειξε: όταν έδωσαν στους χρήστες τυπική επιλογή, μόνο περίπου το 1% άλλαξε μηχανή αναζήτησης. Η προεπιλογή και η αδράνεια κερδίζουν σχεδόν πάντα. Γι' αυτό η ΕΕ θέλει ένας τρίτος βοηθός AI να λειτουργεί ως πραγματική επιλογή του συστήματος, όχι σαν εικονίδιο που κάθεται ξεχασμένο σε μια οθόνη.

Ο σκεπτικισμός εδώ δεν είναι υποσημείωση, είναι ο πυρήνας. Το DMA μπορεί να απαγορεύσει το χοντρό κλείδωμα, αλλά η Google και οι άλλοι gatekeepers κρατούν πλεονέκτημα μέσω πιο λεπτής τριβής: αργές ενημερώσεις, προειδοποιητικές οθόνες, επιπλέον βήματα, χρεώσεις ντυμένες ως «ασφάλεια» (EUR-Lex). Το δύσκολο για την Επιτροπή δεν είναι το «υπάρχει υποχρέωση;» αλλά το «είναι η υλοποίηση ισότιμη στην πράξη;». Η Google επικρίνει ήδη τα ευρήματα και εξετάζει προσφυγή (The Star/Reuters).

Η απόφαση πέφτει και σε φορτισμένο διατλαντικό έδαφος. Στην Ουάσινγκτον, 25 Ρεπουμπλικανοί βουλευτές έχουν ήδη ζητήσει από τον Τραμπ να απαντήσει με δασμούς στους ευρωπαϊκούς ψηφιακούς κανόνες, που θεωρούν ότι στοχεύουν αμερικανικές εταιρείες (Sky News, Politico). Το πρόστιμο ήρθε μάλιστα την ώρα που η Ουάσινγκτον ζυγίζει νέο γύρο εμπορικών μέτρων (Euronews).

Η πραγματική δοκιμή, τελικά, δεν είναι αν η Google θα υπογράψει συμμόρφωση στα χαρτιά. Είναι αν τα νέα κουμπιά, τα APIs και τα εξωτερικά checkout links θα εμφανιστούν αρκετά ορατά, γρήγορα και βολικά ώστε ο μέσος χρήστης να τα πατήσει πραγματικά. Εκεί κρίνεται αν οι Βρυξέλλες ξαναέγραψαν την αρχιτεκτονική του κινητού σου ή αν απλώς πρόσθεσαν μια ακόμη οθόνη που κανείς δεν διαβάζει.