Δικαστές ζητούν να φύγει από τη Βουλή η δίωξη υπουργών

Με 92,34% τα μέλη της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων ψήφισαν να καταργηθεί το άρθρο 86 και η ποινική δίωξη υπουργών να περάσει «εξ ολοκλήρου στην τακτική Δικαιοσύνη» (SDNA, Newsbeast). Δηλαδή το ίδιο το σώμα που υποτίθεται προστατεύεται από το κοινοβουλευτικό φίλτρο ζητά να του το αφαιρέσουν. Και το ζητά τη στιγμή ακριβώς που το Κοινοβούλιο, το όργανο που πρέπει να αποφασίσει, δείχνει να αντιμετωπίζει την ίδια του τη Συνταγματική Αναθεώρηση ως αγγαρεία.

Ας ξεκαθαρίσουμε τι ψηφίστηκε. Στο ηλεκτρονικό δημοψήφισμα της Ένωσης, που έγινε 16 με 18 Ιουνίου με 1.253 συμμετέχοντα μέλη, το ερώτημα δεν ήταν αόριστο. Ήταν αν η αρμοδιότητα να ξεκινά η δίωξη ενός υπουργού πρέπει να φύγει ολόκληρη από τη Βουλή (Newsbeast). Στο άρθρο 90, για την επιλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης, το 96,03% τάχθηκε υπέρ δεσμευτικής προεπιλογής των υποψηφίων από τους ίδιους τους δικαστές (SDNA). Με απλά λόγια, οι δικαστές λένε: πάρτε τα χέρια σας από τις διώξεις μας και από το ποιος μας διοικεί.

Η απόσταση που κανείς δεν ονομάζει

Εδώ είναι το σημείο που χάνεται μέσα στους τίτλους. Η πρόταση της ΝΔ δεν λέει το ίδιο πράγμα. Σήμερα το άρθρο 86 ορίζει ότι χωρίς απόφαση της Βουλής δεν χωρά ούτε δίωξη ούτε καν προκαταρκτική εξέταση για πράξη υπουργού στα καθήκοντά του (e-nomothesia). Η κυβέρνηση προτείνει να μεταφερθεί το ερευνητικό στάδιο σε ανώτερους δικαστές, αλλά η τελική άσκηση της δίωξης να εξακολουθεί να αποφασίζεται από τη Βουλή, με απόλυτη πλειοψηφία και ονομαστική ψηφοφορία (Iefimerida, Ethnos). Κρατά, δηλαδή, το τελευταίο «ναι». Οι δικαστές το θέλουν να φύγει εντελώς. Αυτή η διαφορά, ποιος ανάβει το πράσινο φως, είναι όλη η ουσία.

Γιατί μετράει; Γιατί σε δύο υποθέσεις είδαμε πώς λειτουργεί το φίλτρο στην πράξη. Στα Τέμπη, μόλις η έρευνα άγγιξε πολιτικά πρόσωπα, η διαδρομή πέρασε από κοινοβουλευτικές διαδικασίες (HuffPost). Στον ΟΠΕΚΕΠΕ, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία είχε αρμοδιότητα για τη φερόμενη απάτη με ευρωπαϊκά κονδύλια, αλλά η υπόθεση πρώην υπουργών διαβιβάστηκε στη Βουλή λόγω του άρθρου 86 (Το Βήμα). Η Λάουρα Κοβέσι το είπε ευθέως: το άρθρο 86 εμπόδισε τις έρευνές της (Naftemporiki). Στην ίδια κατεύθυνση κινούνται οι οικογένειες των Τεμπών, με τη Μαρία Καρυστιανού να έχει καταθέσει 1,3 εκατ. υπογραφές για κατάργηση του άρθρου (Protothema).

Η αδιαφορία απέναντι στην απαίτηση

Απέναντι σε αυτή τη μαζική θεσμική απαίτηση στέκεται μια διαδικασία που μοιάζει να μην ενθουσιάζει κανέναν. Η 42μελής Επιτροπή συγκροτήθηκε στις 10 Ιουνίου με δίμηνη προθεσμία (News247). Στην ψηφοφορία για το προεδρείο, με πρόεδρο τον Μάκη Βορίδη, συμμετείχαν 38 από τα 42 μέλη (Protothema, To Brief). Επίσημο, ονομαστικό παρουσιολόγιο ανά συνεδρίαση δεν υπάρχει δημόσια (Hellenic Parliament). Εδώ είναι όλη η αντίθεση: οι δικαστές βγάζουν μαζικό μήνυμα με 1.253 ψήφους, ενώ η Επιτροπή που θα κρίνει το ίδιο θέμα δεν έχει καν μετρήσιμη εικόνα συμμετοχής. Η εικόνα των «άδειων εδράνων» παραμένει ρεπορταζιακή και πολιτική καταγγελία, όχι μετρημένο γεγονός. Το βέβαιο είναι η ατμόσφαιρα: σφιχτό χρονοδιάγραμμα ως τα μέσα Ιουλίου, αποχωρήσεις και ενστάσεις της αντιπολίτευσης για τη διαδικασία-εξπρές (Athina 9.84).

Και κάτω από όλα, η αριθμητική. Όποιο άρθρο πάρει τώρα 180 ψήφους, η επόμενη Βουλή το γράφει με 151, αλλιώς χρειάζεται ξανά 180 (CNN Greece). Η ΝΔ έχει 155 υπογραφές. ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ αρνούνται τη «λευκή επιταγή» των 180 (Newsit).

Έτσι σχηματίζεται η σημερινή εικόνα. Η Δικαιοσύνη πετάει με συντριπτικό ποσοστό το μπαλάκι της λογοδοσίας στο Κοινοβούλιο. Το Κοινοβούλιο το πιάνει με τα δάχτυλα: η πλειοψηφία κρατά το τελευταίο «ναι» στις διώξεις, η αντιπολίτευση αρνείται να εγγυηθεί το αποτέλεσμα, και η ίδια η διαδικασία τρέχει βιαστικά. Στο τέλος, το ερώτημα δεν είναι αν θα αλλάξει το άρθρο 86. Είναι ποιος θα κρατά, μετά τις εκλογές, το χέρι πάνω από τη δίωξη ενός υπουργού.