Η χονδρική τιμή ρεύματος ανέβηκε 20% τον Σεπτέμβριο

Ο λογαριασμός ρεύματος επηρεάζεται από τον μέσο όρο του μήνα στη χονδρική αγορά, όχι από την τιμή μίας ημέρας. Ο μέσος όρος του Σεπτεμβρίου κινείται κοντά στα 160 ευρώ ανά μεγαβατώρα, περίπου 20% πάνω από τον Αύγουστο (Νέα Κρήτη). Όσοι έχουν κυμαινόμενο τιμολόγιο μπορεί να το δουν τον Οκτώβριο. Πόσο θα το δουν το αποφασίζει ο κάθε πάροχος.

Από μέρα σε μέρα η αγορά αλλάζει απότομα. Στις 22 Σεπτεμβρίου η τιμή έφτασε τα 212 ευρώ και στις 23 έπεσε στα 154, δηλαδή 27% χαμηλότερα (Newmoney). Μια φθηνή μέρα όμως σχεδόν δεν αλλάζει τον μηνιαίο μέσο όρο, γιατί είναι μία από τις είκοσι τρεις ημέρες του μήνα μέχρι στιγμής.

Μεγάλες διαφορές υπήρξαν και μέσα στην ίδια μέρα. Στις 22/9 η ωριαία τιμή κυμάνθηκε από 117 έως 341 ευρώ. Η αιχμή ήταν στις εννιά με δέκα το βράδυ, όταν τα φωτοβολταϊκά δεν παράγουν πια, αλλά δεν είναι γνωστό ποια μονάδα όρισε την τιμή (eMakedonia). Η άνοδος δεν ήταν ελληνική ιδιαιτερότητα. Την ίδια μέρα η Βουλγαρία ήταν επίσης στα 212 ευρώ, ενώ η Ρουμανία και η Ουγγαρία ξεπέρασαν τα 230 (World Power Monitor).

Τι μετρά το «+20%»

Ο αριθμός είναι η τιμή της Αγοράς Επόμενης Ημέρας. Σε αυτή την αγορά παραγωγοί και προμηθευτές αγοράζουν και πουλούν ρεύμα για συγκεκριμένες ώρες παράδοσης. Δεν είναι η τιμή που χρεώνεται ο μετρητής σας (HEnEx). Η σύγκριση γίνεται με τα 133 ευρώ του Αυγούστου, τιμή που δίνουν τόσο τα ελληνικά δημοσιεύματα όσο και ένας ανεξάρτητος ιστότοπος που επεξεργάζεται ευρωπαϊκά δεδομένα (EuroEnergy). Ο μέσος όρος δεν έχει υπολογιστεί ακόμη ανεξάρτητα από τα ημερήσια αρχεία του Χρηματιστηρίου Ενέργειας.

Τα 160 ευρώ ανά μεγαβατώρα αντιστοιχούν σε 16 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Η διαφορά από τον Αύγουστο είναι περίπου 2,7 λεπτά στη χονδρική. Αυτή η διαφορά δεν περνά αυτόματα στη λιανική, γιατί ο κάθε πάροχος εφαρμόζει τους δικούς του όρους και τις δικές του εκπτώσεις (Ημερησία). Ούτε οι ρυθμιζόμενες χρεώσεις του λογαριασμού (δίκτυα, δημοτικά τέλη, ΕΡΤ) αλλάζουν όταν ανεβαίνει η χονδρική (ΟΤ).

Από τη χονδρική στον λογαριασμό Οκτωβρίου

Τα πράσινα τιμολόγια υπολογίζονται με βάση τις τιμές των προηγούμενων μηνών. Οι όροι ορισμένων προϊόντων βασίζονται στη χονδρική του προηγούμενου μήνα και, σε κάποιες φόρμουλες, και του μήνα πριν από αυτόν (Protergia, όροι 2024). Για τον Οκτώβριο, αυτό σημαίνει τον Σεπτέμβριο και τον Αύγουστο. Η τιμή ανακοινώνεται στην αρχή του μήνα και ισχύει για όλον τον μήνα, οπότε η χρέωση του Σεπτεμβρίου έχει ήδη οριστεί.

Ο Σεπτέμβριος δείχνει πόσο μπορεί να διαφέρει η λιανική από τη χονδρική. Τον Αύγουστο η χονδρική είχε ανέβει περίπου 21% σε σχέση με τον Ιούλιο (ΟΤ). Παρ' όλα αυτά, η ΔΕΗ ανέβασε το πρώτο κλιμάκιο του πράσινου τιμολογίου (τις πρώτες 200 κιλοβατώρες) από 13,8 σε 14,9 λεπτά, δηλαδή περίπου 8%. Πάνω από αυτό το όριο η χρέωση ήταν 18,5 λεπτά (ΤΑ ΝΕΑ). Η ΔΕΗ δήλωσε ότι απορρόφησε μέρος της αύξησης (CNN Greece). Η συγκράτηση κράτησε έναν μήνα. Δεν υπάρχουν δημόσια στοιχεία για τις συμβάσεις αγοράς ρεύματος και την αντιστάθμιση κινδύνου των παρόχων, οπότε δεν μπορούμε να ξέρουμε αν θα κρατήσει και δεύτερο.

Για να φανεί η κλίμακα σε ευρώ: κάθε λεπτό αύξησης ανά κιλοβατώρα προσθέτει με ΦΠΑ περίπου 3,2 ευρώ σε κατανάλωση 300 κιλοβατωρών και περίπου 4,2 ευρώ στις 400 (Ναυτεμπορική). Το παράδειγμα δείχνει μόνο το μέγεθος και δεν αποτελεί πρόβλεψη για την τιμή του Οκτωβρίου.

Σύμφωνα με στοιχεία της ΡΑΑΕΥ για τον Ιούνιο, το 53% των νοικοκυριών έχει πράσινο τιμολόγιο, το 15% κίτρινο και το 32% μπλε, δηλαδή σταθερή χρέωση (Newmoney, Capital.gr). Περίπου δύο στα τρία νοικοκυριά, λοιπόν, έχουν τιμολόγιο που ακολουθεί με κάποιον τρόπο τη χονδρική. Στις 15 Σεπτεμβρίου ο υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ Θανάσης Κοντογεώργης μίλησε για ενδεχόμενη στοχευμένη και προσωρινή παρέμβαση στο ενεργειακό κόστος (ΕΡΤnews). Νέα επιδότηση για τους λογαριασμούς ρεύματος δεν έχει εγκριθεί.

Τον Σεπτέμβριο η ΔΕΗ πέρασε στο πρώτο κλιμάκιο του πράσινου τιμολογίου μόνο ένα μέρος της ανόδου της χονδρικής. Όσοι έχουν πράσινο ή κίτρινο τιμολόγιο θα μάθουν τη χρέωση του Οκτωβρίου από τις ανακοινώσεις των παρόχων στις αρχές του μήνα, όχι από το Χρηματιστήριο Ενέργειας. Και η μεταβολή δεν θα είναι ίδια για όλους, γιατί κάθε πάροχος και κάθε προϊόν ορίζει τη δική του τιμή.