Χίος: Κλειστή η κάμερα του Λιμενικού στο ναυάγιο με τους 15 νεκρούς

Δεκαπέντε νεκροί στη θάλασσα, την ίδια ακριβώς ώρα που στη Βουλή συζητιόταν το νέο, αυστηρότερο πλαίσιο για τη μετανάστευση. Το timing είναι τραγικό, αλλά η λεπτομέρεια που μετατρέπει το ναυάγιο από δυστύχημα σε θεσμικό ζήτημα είναι μία: η θερμική κάμερα του σκάφους του Λιμενικού ήταν κλειστή. Ξανά.

Το επιχείρημα του Λιμενικού ότι η χρήση της κάμερας «δεν κρίθηκε αναγκαία» (News247) ακούγεται θεσμικά εξοργιστικό, ειδικά όταν έρχεται μετά την εμπειρία της Πύλου. Τότε ήταν το «χαλασμένο» VDR, τώρα η «επιχειρησιακή επιλογή». Το αποτέλεσμα όμως είναι το ίδιο: σε ένα συμβάν με 15 νεκρούς, δεν υπάρχει κανένα αντικειμενικό τεκμήριο. Υπάρχουν μόνο μαρτυρίες που ελέγχονται και αφηγήματα που συγκρούονται. Αυτό το «τυφλό σημείο» δεν είναι πλέον τεχνικό πρόβλημα· είναι πολιτικό εργαλείο διαχείρισης κρίσεων.

Ο πόλεμος του αφηγήματος

Στο κενό που αφήνει η απουσία εικόνας, η κυβέρνηση έσπευσε να χτίσει το αφήγημά της με ταχύτητα που προκαλεί ερωτηματικά. Ο αρμόδιος για τη μετανάστευση υπουργός, Θάνος Πλεύρης, έδωσε «συγχαρητήρια» στο Λιμενικό και μίλησε για «δολοφόνους διακινητές» (Newsbeast) πριν καν ξεκινήσει η Ένορκη Διοικητική Εξέταση (ΕΔΕ). Πρακτικά, η πολιτική ηγεσία εξέδωσε το πόρισμα πριν την έρευνα.

Την ίδια στιγμή, ο Άδωνις Γεωργιάδης ανέβασε την ένταση εμπλέκοντας την ΕΥΠ και καταγγέλλοντας ότι ΜΚΟ «δασκαλεύουν» τους επιζώντες στο νοσοκομείο (Protothema). Η πολιτική στόχευση είναι σαφής: η προληπτική απαξίωση οποιασδήποτε μαρτυρίας επιζώντα που θα μπορούσε να μιλήσει για pushback ή επικίνδυνους ελιγμούς. Χωρίς βίντεο, ο λόγος του κράτους απέναντι στον λόγο του «παράνομου» κερδίζει πάντα στο εσωτερικό ακροατήριο.

Ελεγκτής και ελεγχόμενος

Η κυβέρνηση παραπέμπει στην ΕΔΕ ως απόδειξη διαφάνειας. Όμως, η θεσμική μνήμη της Πύλου είναι νωπή. Εκεί, χρειάστηκε η παρέμβαση του Συνηγόρου του Πολίτη και η πίεση διεθνών αρχών για να ασκηθούν διώξεις σε ανώτατους αξιωματικούς δύο χρόνια μετά, ενώ η εσωτερική έρευνα δεν είχε αποδώσει τίποτα ουσιαστικό. Γι' αυτό η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ ζητά τώρα ρητά «ανεξάρτητη έρευνα» (ProtoThema EN).

Το διακύβευμα στη Χίο ξεπερνά το τραγικό ναυάγιο. Κατοχυρώνει σιωπηρά ένα δόγμα όπου η επιτήρηση των συνόρων γίνεται σε «γκρίζα ζώνη», χωρίς ηλεκτρονικούς μάρτυρες, παρά τις ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις που απαιτούν το αντίθετο. Και όσο οι κάμερες μένουν κλειστές «κατά κρίση», η αλήθεια θα είναι απλώς θέμα κομματικής τοποθέτησης.