Η Χίος έμεινε χωρίς ιδιωτικές αξονικές με ΕΟΠΥΥ

Από την 1η Νοεμβρίου κανένα ιδιωτικό ακτινοδιαγνωστικό εργαστήριο της Χίου δεν δέχεται παραπεμπτικά του ΕΟΠΥΥ. Στις 9 Νοεμβρίου τα εργαστήρια αφαιρέθηκαν και από τον κατάλογο συμβεβλημένων παρόχων (Πολίτης Χίου). Όποιος χρειάζεται αξονική ή μαγνητική πρέπει πλέον να βρει ραντεβού στο Σκυλίτσειο, το δημόσιο νοσοκομείο του νησιού, ή να πληρώσει ολόκληρη την τιμή του ιδιωτικού εργαστηρίου (Τα Νέα). Και η εξέταση εκτός νησιού δυσκολεύει, αφού το αεροδρόμιο κλείνει από τα μεσάνυχτα προς τη Δευτέρα 16 Νοεμβρίου έως τα μεσάνυχτα προς τις 16 Μαρτίου (ΕΡΤ).

Η αποχώρηση είχε προαναγγελθεί. Στις 21 Οκτωβρίου τοπικό ρεπορτάζ ανέφερε ότι τα εργαστήρια είχαν καταγγείλει τις συμβάσεις τους και θα εκτελούσαν παραπεμπτικά μόνο ως τις 30 Οκτωβρίου. Ο λόγος, κατά τα ίδια, ήταν ότι οι αποζημιώσεις του ΕΟΠΥΥ δεν τους βγάζουν το κόστος (Πολίτης Χίου).

Ο λογαριασμός που ξαναγράφεται εκ των υστέρων

Ο γιατρός γράφει την εντολή εξέτασης και ο ασθενής την πηγαίνει σε συμβεβλημένο εργαστήριο. Εκεί πλήρωνε κατά κανόνα το 15% της τιμής που ορίζει ο ΕΟΠΥΥ για την εξέταση, συν 3 ευρώ ανά παραπεμπτικό, με κάποιες εξαιρέσεις (Τα Νέα). Αυτή είναι η απόσταση που διανύει σήμερα ο Χιώτης: από ένα μικρό ποσοστό, σε ολόκληρο τον λογαριασμό.

Το υπόλοιπο ποσό το εργαστήριο το χρεώνει στον ΕΟΠΥΥ. Η χρέωση γίνεται με βάση έναν τιμοκατάλογο, όχι με βάση το πόσο του κοστίζει να λειτουργεί έναν τομογράφο. Και ο λογαριασμός αυτός δεν είναι τελικός.

Πρώτα κόβεται μια υποχρεωτική έκπτωση (rebate). Μετά έρχεται η αυτόματη επιστροφή (clawback). Σκεφτείτε έναν εργολάβο που παραδίδει τη δουλειά, κόβει τιμολόγιο και πληρώνεται. Μήνες αργότερα μαθαίνει ότι οι εργολάβοι όλης της χώρας μαζί ξεπέρασαν τον προϋπολογισμό του πελάτη, και ότι πρέπει να επιστρέψει κι εκείνος ένα κομμάτι. Έτσι λειτουργεί η αυτόματη επιστροφή: ο ΕΟΠΥΥ έχει όριο δαπάνης, και ό,τι το ξεπερνούν συνολικά οι πάροχοι, το επιστρέφουν οι ίδιοι. Το εργαστήριο, λοιπόν, δεν ξέρει την ώρα της εξέτασης πόσα θα κρατήσει τελικά.

Πόσο μεγάλο είναι αυτό το κομμάτι; Στον πίνακα του Οκτωβρίου που ανήρτησε ο ΕΟΠΥΥ, η επιστροφή έφτασε περίπου το ένα τρίτο για τις αξονικές και λίγο παραπάνω για τις μαγνητικές (Healthstat). Τα ποσοστά όμως είναι πανελλαδικά και αφορούν κατηγορίες εξετάσεων. Δεν δείχνουν πόσα μένουν καθαρά σε ένα εργαστήριο της Χίου, και οι ιδιοκτήτες δεν έχουν δημοσιοποιήσει κοστολόγηση που να στηρίζει το επιχείρημά τους.

Ο υπουργός μιλά για καρτέλ

Στις 9 Νοεμβρίου ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης απάντησε στη Βουλή σε επίκαιρη ερώτηση του βουλευτή Χίου Σταύρου Μιχαηλίδη. Υποστήριξε ότι η ταυτόχρονη αποχώρηση δείχνει προσυνεννόηση και τη χαρακτήρισε «ορισμό του καρτέλ» (Pagenews). Πρόκειται για δικό του συμπέρασμα, αφού δεν έχει δημοσιευτεί πόρισμα αρμόδιας αρχής για σύμπραξη.

Ο Γεωργιάδης προειδοποίησε ότι οι άδειες αξονικών και μαγνητικών θα ανακληθούν «εάν αντιληφθώ ότι κάποιοι πάνε να εκβιάσουν τους ασθενείς», χωρίς να πει με ποια διάταξη. Πρόσθεσε ότι η αυτόματη επιστροφή είναι πλέον ίδια σε όλη τη χώρα (ΕΡΤ).

Αυτή η τελευταία φράση βοηθά να ζυγίσει κανείς την κατηγορία. Η πίεση είναι όντως εθνική. Στη Ρόδο εργαστηριακοί γιατροί προειδοποίησαν για μαζική έξοδο από τον ΕΟΠΥΥ, και το 2025 πάνω από 400 συνάδελφοί τους σχεδίαζαν κινητοποιήσεις και πιθανή καταγγελία συμβάσεων (ΕΡΤ, Η Απογευματινή). Ολική αποχώρηση όμως δεν έχει καταγραφεί πουθενά αλλού εκτός από τη Χίο.

Για τον ασθενή μένουν δύο εκκρεμότητες. Ο υπουργός ζήτησε από τον ΕΟΠΥΥ να συναντήσει τους ιδιοκτήτες «τις επόμενες ημέρες», χωρίς να ορίσει ημερομηνία (Pagenews). Και οι ιδιοκτήτες δεν έχουν απαντήσει επώνυμα στην κατηγορία.

Ως τότε, το βάρος πέφτει στο Σκυλίτσειο. Ο πρόεδρος τοπικού συλλόγου υποστηρίζει ότι το νοσοκομείο διαθέτει αξονικό και μαγνητικό τομογράφο, που όμως υπολειτουργούν λόγω έλλειψης προσωπικού (Topontiki). Η Παγχιακή Ένωση Συνταξιούχων Ναυτικών ζητά μόνιμους ακτινοδιαγνώστες, νοσηλευτικό και τεχνικό προσωπικό, καθώς και κίνητρα για να έρθουν γιατροί στο νησί (Αλήθεια).

Για όποιον αποφασίσει να εξεταστεί εκτός Χίου, το Συμβούλιο Ακτοπλοϊκών Συγκοινωνιών προτείνει δύο επιδοτούμενες γραμμές προς τα Μεστά. Η καθεμία θα έχει τρία δρομολόγια την εβδομάδα από τις 30 Νοεμβρίου, εφόσον βρεθεί χρηματοδότηση (ΟΤ). Ανάμεσα στο κλείσιμο του αεροδρομίου και την πρώτη τέτοια σύνδεση μένουν δύο εβδομάδες. Ειδικό σχέδιο για τη μετακίνηση ασθενών δεν υπάρχει.

Ως τον Οκτώβριο, το παραπεμπτικό ενός Χιώτη άνοιγε την πόρτα κάθε ακτινοδιαγνωστικού του νησιού. Σήμερα ανοίγει μόνο μία, του νοσοκομείου, και κανείς δεν έχει πει πόσο μεγάλη είναι η ουρά πίσω της.