Αποχώρηση πρέσβειρας ΗΠΑ χωρίς ημερομηνία· ο φάκελος ανοιχτός

Ο Λευκός Οίκος ζήτησε στις 13 Οκτωβρίου την παραίτηση της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, πρέσβειρας των ΗΠΑ στην Αθήνα, χωρίς να ανακοινωθεί από ποια μέρα παύουν τα καθήκοντά της (Washington Post). Ο Ντόναλντ Τραμπ έδεσε την απόφαση με τα δημοσιεύματα για τη συμπεριφορά της: «Έκανε καλή δουλειά, αλλά δεν μας άρεσαν όσα διαβάζαμε» (PBS). Όσα γράφτηκαν δεν έχουν όμως κριθεί. Εξετάζονται χωριστά, και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο καλείται να απαντήσει στο Κογκρέσο έως την 15η Οκτωβρίου (Επιστολή Μικς).

Η αλληλουχία κράτησε δύο μέρες. Στις 12 Οκτωβρίου ο Τραμπ είπε ότι εξετάζει την απομάκρυνσή της και ότι «δεν είμαστε ευχαριστημένοι» (AP). Την επομένη, η νέα εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Κέιτι Ζακάρια απάντησε σε δημοσιογράφο: «Ζητήσαμε από την πρέσβειρα Γκίλφοϊλ να παραιτηθεί» (Βίντεο ενημέρωσης).

Η Γκίλφοϊλ απάντησε με ανάρτηση όπου υπερασπίζεται το έργο της και χαρακτηρίζει ψευδείς τις καταγγελίες. Γράφει ότι η θητεία της «μπορεί να πλησιάζει στο τέλος της», χωρίς τη λέξη «παραιτούμαι» και χωρίς ημερομηνία (δήλωση Γκίλφοϊλ). Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου είπε ότι παραλήφθηκε τυπική παραίτηση, όμως η επιστολή δεν έχει δημοσιοποιηθεί (CNN).

Για την Αθήνα, το πρακτικό ερώτημα είναι ποιος διευθύνει την πρεσβεία από εδώ και πέρα. Η ίδια η πρεσβεία έχει κατονομάσει τον Τζος Χακ ως αναπληρωτή επικεφαλής αποστολής (Πρεσβεία ΗΠΑ). Ελληνικά μέσα τον παρουσιάζουν ως προσωρινό διάδοχο (ProtoThema), όμως δεν εντοπίστηκε επίσημη γνωστοποίηση ότι ανέλαβε. Κατά τη Σύμβαση της Βιέννης, όταν η θέση μένει κενή, επιτετραμμένος ασκεί προσωρινά τα καθήκοντα και το όνομά του γνωστοποιείται στο ΥΠΕΞ (Σύμβαση της Βιέννης). Το πρώτο επίσημο τεκμήριο της αλλαγής θα περάσει δηλαδή από το ελληνικό υπουργείο.

Πριν από την ανακοίνωση του Λευκού Οίκου, ο Παύλος Μαρινάκης είχε δηλώσει ότι το υπουργείο δεν είχε λάβει σχετικό αίτημα (Newsit, To Brief). Μετά την ανακοίνωση, διπλωματικές πηγές χαρακτήρισαν την υπόθεση εσωτερική των ΗΠΑ και είπαν ότι αναμένουν επίσημη ενημέρωση (OT.gr). Η κοινή δήλωση του Στρατηγικού Διαλόγου της 7ης Οκτωβρίου καταγράφει ενεργές διμερείς εργασίες (κοινή δήλωση). Τίποτα δεν δείχνει ότι η αποχώρηση αλλάζει την πολιτική των δύο κυβερνήσεων.

Οι φάκελοι: μηνύματα, πρόσβαση, πτήσεις

Η φράση του Τραμπ δεν λέει ποια καταγγελία θεωρεί βάσιμη. Η πιο βαριά προέρχεται από τη Wall Street Journal. Σύμφωνα με την εφημερίδα, σε μηνύματα της 3ης Ιουλίου 2025, πριν από την ακρόαση για τον διορισμό της, η Γκίλφοϊλ ζητά από τον δωρητή Έρικ Ντίτερς να πληρώσει 100.000 δολάρια σε λογαριασμό American Express και του προσφέρει πρόσβαση σε κυβερνητικά πρόσωπα (WSJ).

Τα μηνύματα έχουν όμως μία μόνο προέλευση. Το CBS εξέτασε αποσπάσματα που παρέδωσε ο ίδιος ο Ντίτερς, άρα δεν πρόκειται για ανεξάρτητη πιστοποίηση· ο Ντίτερς λέει επίσης ότι δεν πλήρωσε (CBS). Οι δικηγόροι της Γκίλφοϊλ αμφισβητούν τα μηνύματα. Υποστηρίζουν ότι ο Ντίτερς τής όφειλε περίπου 150.000 δολάρια για παλαιότερες υπηρεσίες, κάτι που εκείνος αρνείται (The Hill).

Χωριστός φάκελος αφορά τη θητεία στην Αθήνα και τρία ζητήματα: την πρόσβαση του λομπίστα Χρήστου Μαραφάτσου σε διπλωματικές συναντήσεις, την προώθηση του ομίλου AKTOR (κατασκευές και ενέργεια) και πτήσεις με ιδιωτικό αεροσκάφος. Η AKTOR κατέχει 60% της Atlantic-SEE LNG Trade, εταιρείας με σύμβαση αγοράς αμερικανικού υγροποιημένου αερίου από το 2030 (ΔΕΠΑ). Αυτό τεκμηριώνει εμπορικό συμφέρον, όχι ότι η πρέσβειρα προκάλεσε τη συμφωνία.

Η AKTOR αρνείται αθέμιτη προώθηση (WSJ). Για τις πτήσεις, οι δικηγόροι της Γκίλφοϊλ λένε ότι τηρήθηκαν οι οδηγίες του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών, του Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Οι εγκρίσεις ανά πτήση δεν έχουν δημοσιοποιηθεί.

Ο έλεγχος που δεν έκλεισε

Με επτασέλιδη επιστολή της 30ής Σεπτεμβρίου, ο Δημοκρατικός βουλευτής Γκρέγκορι Μικς ζήτησε από τον Ρούμπιο καταλόγους συναντήσεων και στοιχεία ανά πτήση, με αξία, πληρωτή και εγκρίσεις (Επιστολή Μικς). Ο Μικς ανήκει στη μειοψηφία, οπότε ζητά χωρίς να μπορεί να επιβάλει κλήτευση. Στις 10 Οκτωβρίου πρόσθεσε αίτημα για έρευνα του γενικού επιθεωρητή, του εσωτερικού ελεγκτή του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, και για ένορκη κατάθεση της Γκίλφοϊλ (νεότερο αίτημα Μικς).

Το στάδιο αυτής της εξέτασης μένει ανεπιβεβαίωτο, και οι πηγές διαφέρουν σε ακρίβεια. Η Washington Post γράφει ότι ο επιθεωρητής άρχισε έρευνα. Το AP, επικαλούμενο ανώνυμο αξιωματούχο, λέει μόνο ότι ο επιθεωρητής εξετάζει τις καταγγελίες, χωρίς η πηγή του να γνωρίζει αν άνοιξε τυπική έρευνα (Washington Post, AP). Η εισαγγελέας της Ουάσιγκτον Τζανίν Πίρο είπε ότι «θεωρεί» πως υπάρχει έρευνα και ότι το υπουργείο Δικαιοσύνης θα περιμένει (NBC). Νομικά, η παραίτηση δεν σταματά αυτομάτως τίποτα: ο νόμος απαγορεύει στον επικεφαλής του υπουργείου να εμποδίσει έρευνα του επιθεωρητή (5 U.S.C. §§403–404).

Έως τις 14 Οκτωβρίου δεν είχε εντοπιστεί δημόσια απάντηση του Ρούμπιο στον Μικς. Ο Τραμπ έβγαλε τη Γκίλφοϊλ από την πρεσβεία με μία φράση για όσα «διάβαζε». Το αν ζήτησε χρήματα έναντι πρόσβασης θα το κρίνουν τα έγγραφα που ο Ρούμπιο καλείται να παραδώσει έως αύριο (Επιστολή Μικς), όχι η παραίτησή της.