Αγνοούνται 468.000 αυτόματες φορολογικές δηλώσεις ενώ η εφορία ξεκινά κατασχέσεις μέσω αλγορίθμων

Η ΑΑΔΕ οριστικοποίησε αυτόματα 889.036 φορολογικές δηλώσεις για 999.523 πολίτες (Newsbomb). Πριν τρεις μέρες ο ίδιος αριθμός ήταν 1.357.222 δηλώσεις για 1.553.123 άτομα (HuffPost). Κάπου στη μέση, 468.000 δηλώσεις εξαφανίστηκαν χωρίς η ΑΑΔΕ να εξηγήσει αν οι φορολογούμενοι πρόλαβαν να παρέμβουν μόνοι τους, αν το σύστημα τις απέρριψε λόγω λαθών, ή αν πρόκειται απλώς για διαφορετικό τρόπο μέτρησης. Η απόκλιση 36% μεταξύ πρόβλεψης και εκτέλεσης αφήνει ερωτηματικά για την αξιοπιστία ενός συστήματος που λαμβάνει αποφάσεις χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση.

Η αυτόματη υποβολή αφορά αποκλειστικά μισθωτούς και συνταξιούχους, δηλαδή ανθρώπους που η εφορία ήδη «βλέπει» πλήρως μέσω εργοδοτών και ασφαλιστικών ταμείων (Protothema). Εκτός μένουν περίπου 3,5 εκατομμύρια αυτοαπασχολούμενοι, ελεύθεροι επαγγελματίες και αγρότες, που συνεχίζουν να σηκώνουν ολόκληρο το γραφειοκρατικό βάρος: λογιστής, παραστατικά, τεκμήρια (ΕΕΑ). Πρακτικά, το κράτος αυτοματοποιεί αυτούς που ήδη ελέγχει, αφήνοντας ανέπαφο το τμήμα της οικονομίας όπου κρύβεται η φοροδιαφυγή. Όσοι πληρώνουν, πληρώνουν ακόμα πιο αυτόματα. Όσοι δεν πληρώνουν, δεν τους αγγίζει.

Το κράτος που χάνει 468.000 δηλώσεις, κατάσχει λογαριασμούς

Από την 1η Απριλίου, το ίδιο κράτος που δεν μπορεί να εξηγήσει πού πήγαν οι μισές προεκκαθαρισμένες δηλώσεις, απέκτησε τη δύναμη να δεσμεύει τραπεζικούς λογαριασμούς χωρίς δικαστική έγκριση. Το σύστημα BANCAPP επιτρέπει στην ΑΑΔΕ να προχωρά σε ηλεκτρονικές κατασχέσεις αυτόματα (Dnews). Τον Δεκέμβριο του 2025, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων καταδίκασε την Ιταλία για πανομοιότυπο μηχανισμό (υπόθεση Ferrieri v. Italy, παραβίαση του δικαιώματος στο απόρρητο).

Υπάρχει και ένα ευρύτερο πρόβλημα. Στις 2 Αυγούστου 2026 τίθενται σε πλήρη εφαρμογή οι υποχρεώσεις του ευρωπαϊκού νόμου για την τεχνητή νοημοσύνη (EU AI Act) για συστήματα υψηλού κινδύνου, με υποχρεώσεις ανθρώπινης επιτήρησης, ελέγχου μεροληψιών και ενημέρωσης των πολιτών (AI Act). Τα φορολογικά αλγοριθμικά συστήματα πιθανότατα εμπίπτουν σε αυτή την κατηγορία (Opsintel). Απομένουν τρεισήμισι μήνες. Δεν υπάρχει δημόσια αξιολόγηση κινδύνου για κανένα σύστημα της ΑΑΔΕ.

Τι μπορεί να πάει στραβά, δείχνει η Ολλανδία. Εκεί, η φορολογική αρχή χρησιμοποιούσε αλγόριθμο που στοχοποιούσε δυσανάλογα χαμηλόμισθες οικογένειες, κυρίως μεταναστευτικής καταγωγής, χαρακτηρίζοντάς τες ως ύποπτες για απάτη στα επιδόματα τέκνων. Χιλιάδες νοικοκυριά υποχρεώθηκαν να επιστρέψουν δεκάδες χιλιάδες ευρώ, χωρίς πραγματικό λόγο. Το 2021 η κυβέρνηση Rutte παραιτήθηκε ολόκληρη.

Η ΑΑΔΕ χτίζει αυτοματισμούς που αποφασίζουν αντί των πολιτών, κατάσχουν αντί των δικαστών, και ελέγχουν αντί των ελεγκτών. Σε τρεισήμισι μήνες θα πρέπει να αποδείξει ότι αυτά τα συστήματα πληρούν ευρωπαϊκές προδιαγραφές. Μέχρι σήμερα δεν έχει δημοσιεύσει ούτε μια σελίδα αξιολόγησης.