Αεροπορικά εισιτήρια 16,3% ακριβότερα σε έναν χρόνο

Τον Αύγουστο ο ελληνικός δείκτης τιμών για τις αεροπορικές μεταφορές ήταν 16,3% υψηλότερος από τον περσινό Αύγουστο. Ήταν η μεγαλύτερη ετήσια αύξηση στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ στο σύνολο της Ένωσης ο ίδιος δείκτης υποχώρησε 0,4% (Eurostat). Κανένα δημόσιο στοιχείο δεν έχει εξηγήσει ακόμη γιατί η Ελλάδα απομακρύνθηκε τόσο από την υπόλοιπη Ευρώπη.

Τι μετρά το 16,3%

Ο δείκτης αποτελεί μέρος του Εναρμονισμένου Δείκτη Τιμών Καταναλωτή. Με αυτό το κοινό ευρωπαϊκό μέτρο παρακολουθείται πώς κινούνται οι τιμές που πληρώνουν τα νοικοκυριά (ΕΚΤ). Το 16,3% συγκρίνει την Ελλάδα του Αυγούστου 2026 με την Ελλάδα του Αυγούστου 2025. Δείχνει δηλαδή πόσο γρήγορα ανέβηκαν οι τιμές και όχι πόσο ψηλά βρίσκονται: από αυτόν τον αριθμό δεν μαθαίνουμε αν μια πτήση από την Αθήνα κοστίζει περισσότερο από μια πτήση από τη Βιέννη.

Η άνοδος δεν περιορίζεται σε έναν μήνα. Ήδη τον Ιούνιο η Eurostat είχε καταγράψει ετήσια αύξηση 15,1% (Eurostat, Ιούνιος). Δύο μετρήσεις με διαφορά δύο μηνών δείχνουν πίεση που διαρκεί. Δεν αρκούν όμως για να πούμε αν ο Αύγουστος ήταν η κορύφωση, ούτε αν ο περσινός Αύγουστος ήταν ασυνήθιστα φθηνός και φουσκώνει έτσι τη σύγκριση. Τη δεύτερη θέση στην Ευρώπη πήρε η Ιρλανδία με 14,4%, ενώ σε δέκα χώρες οι τιμές έπεσαν (Eurostat).

Για όποιον κλείνει εισιτήριο, το 16,3% δεν μεταφράζεται σε συγκεκριμένο ποσό. Δεν σημαίνει ότι κάθε διαδρομή ακρίβυνε τόσο, και το πόσο πληρώνει κανείς εξαρτάται από τη διαδρομή, την αρχική τιμή και τον χρόνο της κράτησης. Ούτε μετρά το συνολικό κόστος των διακοπών, αφού τα οργανωμένα πακέτα καταγράφονται σε χωριστή κατηγορία. Για το πόσο βαραίνει ένα ταξίδι στο οικογενειακό πορτοφόλι, μια χρήσιμη αναφορά είναι ότι το 2025 η μέση οικογένεια ξόδευε περίπου 1.820 ευρώ τον μήνα (ΕΛΣΤΑΤ). Από όσους δεν έκαναν κανένα προσωπικό ταξίδι εκείνη τη χρονιά, το 56,4% επικαλέστηκε οικονομικούς λόγους (Powergame). Αυτά τα στοιχεία αφορούν την περσινή χρονιά. Δείχνουν πόσο δύσκολα ταξιδεύει ήδη ένα μεγάλο μέρος του κόσμου, όχι ότι τον εμπόδισε η φετινή αύξηση.

Περισσότεροι επιβάτες, αλλά όχι 16% περισσότεροι

Η κίνηση στα ελληνικά αεροδρόμια ανέβηκε. Από την Αθήνα πέρασαν τον Αύγουστο περίπου 4 εκατομμύρια επιβάτες, 3,7% περισσότεροι από πέρσι (Capital). Στα 14 περιφερειακά αεροδρόμια της Fraport Greece η κίνηση έφτασε τα 7,1 εκατομμύρια, με αύξηση 5,1% (Fraport).

Η ζήτηση λοιπόν είναι ισχυρή, αλλά αυτό δεν αποδεικνύει ότι η ζήτηση ανέβασε τις τιμές. Για να ελεγχθεί κάτι τέτοιο χρειάζονται στοιχεία που δεν έχουν δημοσιευτεί: πόσες θέσεις προσφέρθηκαν, πόσο γεμάτα πέταξαν τα αεροπλάνα και πόσο κόστισε κάθε διαδρομή ανάλογα με το πότε έγινε η κράτηση.

Υπάρχει και πίεση από το κόστος. Η Eurocontrol (ο ευρωπαϊκός οργανισμός για την ασφάλεια της αεροναυτιλίας) κατέγραψε τον Αύγουστο καύσιμο αεροσκαφών στα σχεδόν 3,9 δολάρια το γαλόνι, περίπου 71% ακριβότερο από ό,τι πριν από την κρίση στη Μέση Ανατολή. Ο ίδιος οργανισμός βρήκε ωστόσο ότι οι ευρωπαϊκές τιμές εισιτηρίων το επτάμηνο Ιανουαρίου-Ιουλίου ήταν περίπου 1% χαμηλότερες από πέρσι (Eurocontrol). Η IATA, η διεθνής ένωση των αεροπορικών εταιρειών, προέβλεπε για το 2026 παγκόσμια πτώση των μέσων ναύλων σε πραγματικούς όρους (IATA). Το ακριβό καύσιμο το πληρώνουν όλες οι ευρωπαϊκές αεροπορικές. Γι' αυτό μόνο του δύσκολα εξηγεί γιατί η Ελλάδα ξέφυγε τόσο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Τι λένε οι εταιρείες

Στις 15 Σεπτεμβρίου ο πρόεδρος της AEGEAN, Ευτύχης Βασιλάκης, φέρεται να είπε στους αναλυτές τα εξής: αν τα καύσιμα μείνουν ακριβά, η αγορά θα προσαρμοστεί με λιγότερες θέσεις και ακριβότερους ναύλους (Το Ποντίκι, Reporter.gr). Η δήλωση αφορά το μέλλον και έγινε υπό όρο. Επομένως δεν εξηγεί μια αύξηση που είχε ήδη μετρηθεί. Καμία δημόσια ανάλυση δεν χωρίζει ένα ελληνικό εισιτήριο σε καθαρό ναύλο, φόρους και τέλη, και έτσι τα διαθέσιμα στοιχεία δεν δείχνουν ποιος κέρδισε από την αύξηση.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι η επιβατική κίνηση ανέβηκε περίπου 4% με 5%, ότι το καύσιμο ακρίβυνε για όλους και ότι οι ευρωπαϊκοί ναύλοι έμειναν σχεδόν σταθεροί. Κι όμως οι ελληνικές τιμές ανέβηκαν 16%. Αυτή η απόκλιση δεν έχει ακόμη εξήγηση. Τα στοιχεία που θα την εξηγούσαν (θέσεις, πληρότητα, ναύλοι ανά διαδρομή) βρίσκονται στα χέρια των αεροπορικών εταιρειών που πετούν από και προς την Ελλάδα.