5.000 ιρανικές νάρκες παραλύουν τις ΗΠΑ στον Κόλπο: Εγκλωβισμένα 178 ελληνικά πλοία

Ενώ η Ουάσιγκτον ρίχνει στην αγορά 270 εκατομμύρια βαρέλια ιρανικού και ρωσικού πετρελαίου, αίροντας τις δικές της κυρώσεις σε μια κίνηση πανικού (To Brief), η ρίζα της ενεργειακής κρίσης παραμένει στον Κόλπο: τρεις εβδομάδες μετά το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, η μεγαλύτερη ναυτική δύναμη στον πλανήτη παραδέχεται ότι δεν μπορεί να τα ανοίξει.

Ο λόγος δεν είναι το ιρανικό ναυτικό — αυτό έχει καταστραφεί. Είναι 5.000 νάρκες. Οι ΗΠΑ έχουν εξουδετερώσει περίπου 160, δηλαδή μόλις το 3% του ιρανικού αποθέματος (Navy Times). Τα δύο εξειδικευμένα ναρκαλιευτικά του αμερικανικού ναυτικού βρίσκονταν στην Ασία όταν ξέσπασε η κρίση — είχαν αποσυρθεί από τον Κόλπο πέντε μήνες νωρίτερα. Ο υπουργός Ενέργειας Chris Wright το ομολόγησε ωμά: «Δεν είμαστε έτοιμοι. Όλα τα μέσα μας επικεντρώνονται στην καταστροφή ιρανικών δυνατοτήτων» (House of Saud).

Αυτό που κρατά κλειστά τα Στενά δεν είναι πλέον στρατιωτικό — είναι οικονομικό. Στις 5 Μαρτίου οι μεγάλοι ασφαλιστές ακύρωσαν τα ασφάλιστρα πολέμου στον Κόλπο. Χωρίς κάλυψη, κανένας εφοπλιστής δεν ρισκάρει πλοίο, ανεξαρτήτως στρατιωτικών συνοδειών (Shale24). Το Ιράν πέτυχε αποκλεισμό χωρίς να τον κηρύξει.

Εφόσον η δυτική ασφαλιστική αγορά έχει νεκρώσει τον Κόλπο, τη λύση δίνει ένα σκιώδες σύστημα: πλοία αλλάζουν τα σήματα AIS τους σε «CHINA OWNER» και περνούν, πληρώνοντας σε γουάν — το Πεκίνο γίνεται de facto ρυθμιστής κυκλοφορίας στον Ορμούζ (Straits Times). 178 πλοία ελληνικών συμφερόντων παραμένουν εγκλωβισμένα — χωρίς κινεζική σημαία, δεν έχουν πρόσβαση στον διάδρομο (ERTnews).

Ποιος δεν χρειάζεται τα Στενά

Ο Τραμπ ζήτησε από έξι χώρες να στείλουν πολεμικά. Κανείς δεν ανταποκρίθηκε (To Brief). Η Αθήνα δήλωσε ξεκάθαρα: «Δεν υπάρχει ζήτημα εμπλοκής» (ERTnews) — αν και τα ελληνικά Patriot κατέρριψαν ιρανικούς πυραύλους στη Σαουδική Αραβία μόλις χθες (To Brief).

Η πραγματική απάντηση όμως δεν δίνεται στη θάλασσα αλλά στην ξηρά. Η Σαουδική Αραβία διαθέτει τον αγωγό East-West (Petroline), που μεταφέρει αργό πετρέλαιο από τα κοιτάσματα της ανατολικής ακτής στο λιμάνι Yanbu στην Ερυθρά Θάλασσα — παρακάμπτοντας εντελώς τον Ορμούζ. Τα ΗΑΕ διαθέτουν αντίστοιχο αγωγό, τον Habshan-Fujairah, που βγάζει το αργό κατευθείαν στον Ινδικό Ωκεανό. Αυτός είναι ο λόγος που κανείς στον Κόλπο δεν σπεύδει να στείλει φρεγάτες: οι δύο μεγαλύτεροι παραγωγοί πετρελαίου της περιοχής έχουν ήδη εξασφαλίσει τα δικά τους έσοδα μέσω αγωγών στεριάς. Ο αποκλεισμός πλήττει κυρίως όσους δεν έχουν εναλλακτική — τον Ιράκ, το Κουβέιτ, και 178 ελληνικά πλοία που περιμένουν.

Η στρατιωτική υπεροχή δεν εξασφαλίζει πλέον αυτόματα τον έλεγχο θαλάσσιων δρόμων. Όταν χρειάζεσαι ασφαλιστή Lloyd's, κινεζική «άδεια», και σαουδαραβικό αγωγό για να κινηθεί ένα βαρέλι πετρελαίου, οι κανόνες του εμπορίου δεν γράφονται πλέον στην Ουάσιγκτον.